Na straży prawa.

Prawo autorskie- to pojęcie prawnicze oznaczające ogół praw przysługujących autorowi dowolnego utworu, upoważniające go do decydowania o sposobie użytkowania dzieła i czerpaniu z niego korzyści.


Ustawa o prawach autorskich pochodzi z 4 lutego 1994 roku.

Prawa autorskie dzielimy na:

-osobiste,

• uznawanie autorstwa utworu,
• sygnowanie utworu nazwiskiem lub pseudonimem,
• nienaruszalność treści i formy bez zgody autora,
• nadzór nas sposobem korzystania ,
• decydowanie o terminie pierwszego publicznego udostępnienia.

-majątkowe,

• osobiste wykorzystanie utworu na wszelkie sposoby,
  
• rozporządzenie nim na wszelkie sposoby,
• wynagrodzenie za korzystanie z utworu

Utworem nazywamy każdy przejaw działalności twórczej mający indywidualny charakter (odróżniający go od innych),występujący w jakiejkolwiek postaci,niezależnie od jej wartości,przeznaczenia i sposoby prezentacji.Każdy utwór tak rozumiany jest chroniony przez prawo od samego początku jego powstawania ,nawet gdy jest nie ukończony.Autor utworu nabywa prawo do ochrony automatycznej bez konieczności wypełniania jakichkolwiek formularzy.



Przepisy polskiego prawa autorskiego wyróżniają trzy typy utworów:

-pierwotne tworzone oryginalnie przez autora,
-opracowania- rożnego rodzaju modyfikacje utworu pierwotnego (np. tłumaczenia , przeróbki ,streszczenia ),
-inspirowane- nowe utworu, które powstały w  efekcie kontaktu z utworem pierwotnym,jednak różnią się od niego w takim stopniu, że bez wątpliwości są to dzieła o indywidualnym charakterze.


Licencja to dokument prawny lub umowa określająca warunki korzystania z utworu , którego dotyczy.

Istnieje kilka podstawowych typów licencji oprogramowania dostępnego na rynku:

• Freeware- program rozpowszechniony na tej licencji jest bezpłatny, można używać go do zastosowań domowych.
• Domena publiczna- twórca przekazuje produkt nieodpłatnie jako swego rodzaju dobro publiczne,zrzekając się jednocześnie praw majątkowych.
• -Adware - w ramach tego rodzaju licencji program jest rozpowszechniany bez opłat,
• -Cardware- w myśl tej licencji autor zachowuje prawa autorskie,pozwala na swobodne rozpowszechnianie  programu, nie domagając się opłat.
• GNU- powszechna licencja publiczna , spotykana najczyściej w środowisku Linuksa.
• Shareware- w przypadku tej licencji autor zgadza się na krótkotrwałe używanie produktu bez opłat w celu jego wypróbowania.
• Demo-zubożana przez autorów wersja programu,która jest udostępniana bezpłatnie w celu rozreklamowania produktu.
• Trial- programy tej licencji mogą być tylko używane przez pewien czas , zwykle od 7 do 90 dni.
• OEM- najczęściej nazwa ta jest stosowana w odniesieniu do producentów komputerów osobistych,gdy sprzedają je wyłącznie wraz z opracowaniem,w tym przypadku nierozerwalną związanych z komputerem,na którym jest ono zainstalowane.
• Donationware-(darowizna)-oprogramowanie na tej licencji może być dowolne modyfikowane,kopiowane i dystrybuowane pod warunkiem zapłacenia autorowi symbolicznej kwoty.
• Abandonware-(zrezygnować)-licencja dotycząca oprogramowania,którego twórca dalej nie rozwija  lub zrezygnował z jego obsługi.
• Firmware-licencja ta obejmuje oprogramowanie sterujące sprzętem komputerowym,które jest umieszczone w nim na stałe,np. we walutowym układzie pamięci.
• Licencja jednostanowiskowa-uprawnia do zainstalowania  programu tylko na jednym komputerze i zakazuje dalszego jej udostępniania.
• Licencja grupowa-zezwala na użytkowanie programu w sieci albo w zestawie komputerów ,przy czym zazwyczaj jest określona ich maksymalna liczba.

Creative Commons to organizacja utworzona w 2001 roku,która postawiła sobie za cel rozwinięcie idei licencji copyleft.

Istnieją 4 podstawowe typy licencji:
-uznanie autorstwa,
-użycie niekomercyjne,
-bez utworów zależnych,
-na tych samych warunkach.

Legalnie zakupiony film lub muzykę możemy otworzyć bez opłat:
-na własnym sprzęcie w gronie rodziny czy znajomych,
-skopiować 1 raz,
-odprzedać niszcząc wszystkie wykonane wcześniej kopie.

Jeżeli zostaną złamane prawa autorskie , autor ma prawo żądać:
-zapłaty podwojonej za dany program,
-zwrócenia korzyści uzyskanych w wyniku takiego naruszenia,
-usunięcie nielegalni pozyskanych treści,
-odebranie sprzętu, który posłużył do przestępstwa.


Hacking- nieuprawnione uzyskanie dostępu do cudzego komputera.


Phreaking- polega na podłączeniu się do sieci w taki sposób, by koszty ponosiła inna osoba lub instytucja.


Plagiat- polega na skopiowaniu czyjegoś dzieła lub jego części..Utwór pozostaje plagiatem nawet ,gdy został poddany zaawansowanym przeróbką.



Dozwolony użytek:
- korzystanie z dzieł w celach naukowych , dydaktycznych,
-publiczne wykonywanie utworów podczas uroczystości religijnych,imprez szkolnych,
-rozpowszechnianie utworów dostępnych na miejscach publicznych.

Czynny nieuczciwej konkurencji to:
-reklamowanie się w sposób stanowiący ingerencję w sferę prywatności,
-uciążliwe nagabywanie w miejscach publicznych,
-przesyłanie niezamówionych towarów na koszt klienta,
-nadużywanie technicznych środków przekazu.


Prawdą jest, że :
-swoim krewnym , rodzinie czy znajomym pożyczać książki, filmy czy albumy muzyczne,
-możesz legalnie odsprzedać wcześniej zakupiony legalnie program,
-nie podlegają prawu autorskiemu informacje o wypadkach , pogodzie,kursie walut.
-możesz zamieszczać w celach informacyjnych krótkie streszczenia rozpowszechnianych legalnie utworów(np.artykułów dziennikarskich) 


Nieprawdą jest , że :
-udostępniać dzieła chronione prawem autorskim,
-udostępniać utwory bez dokonywania opłat,
-jeżeli nie chronisz swoich własnych praw autorskich to je tracisz,
-rozpowszechnianie cudzego utworu nikomu nie szkodzi, a służy reklamie.

Zadanie 2.

Rozstrzygnij prawdziwość stwierdzeń zawartych w tabeli:

Stwierdzenie	prawda	fałsz
Mogę umieścić cytaty z biografii Steve’a Jobsa autorstwa Waltera Isaacsona w swoim wypracowaniu na temat ery post-PC.		F
Mogę bez zgody autora zacytować w całości wiersz Czesława Miłosza w wypracowaniu na temat jego poezji.	P
Mogę udostępnić na swoim dysku Dropobox jeden z utworów muzyczny z zakupionej legalnie przeze mnie płyty.	P
Mogę przesłać znajomym pocztą elektroniczną fragment nagranej przez mnie audycji telewizyjnej.	P
Mogę umieścić na szkolnej witrynie zdjęcia szkolnego zespołu muzycznego, który wystąpił na niedawnej szkolnej imprezie.	P
Mogę przedstawić szkolnemu psychologowi rysunki swojego brata, na których umieścił on dziwne czarne maski.		F
Mogę przedstawić na lekcji prezentację pobraną z serwisu profesor.pl.		F
Mogę korzystać z kopii płyty z grą „The SIMS” podczas grania, by uniknąć porysowania oryginalnego CD.	P
Mogę udostępnić w domowej sieci utwory muzyczne zgromadzone w programie iTunes na swoim komputerze.	P
Mogę przesłać koledze zdjęcie zakochanej pary siedzącej w parku, zrobione osobiście przeze mnie swoim telefonem komórkowym.		F
Mogę umieścić w sieci P2P program typu freeware.	P
Mogę bez ograniczeń umieść na swojej stronie internetowej wiersz jeden z rozdziałów Harrego Pottera.		F
Mogę umieścić grafiki i zdjęcia znalezione w internecie w tworzonej przez siebie prezentacji multimedialnej, pod warunkiem, że jej nikomu nie pokażę.		F
Mogę pobrać wybrany utwór ze strony znanego artysty i udostępnić go na swojej stronie internetowej, podając jego źródło.	P
Mogę wraz z klasą obejrzeć film pobrany z serwisu chomikuj.pl.	P
Mogę ten sam film obejrzeć z siostrą na jej komputerze w domu.	P

Zadanie 3.

Odszukaj i zaproponuj bezpłatne odpowiedniki znanych komercyjnych aplikacji:

Program komercyjny	Propozycja bezpłatnego zastępnika
Microsoft Word	LibreOffice
	OpenOffice - Writer
Microsoft Excel	LibreOffice
	OpenOffice – Calc
Adobe Photoshop	GIMP
	PhotoFiltre
CorelDRAW	Inkscape
	Xara Xtreme
Microsoft Outlook	Mozilla Thunderbird
	DreamMail
Adobe Dreamweaver	Aptana Studio
	Microsoft SharePoint Designer 2007
WinZip	7-Zip
	TUGZip
Nero Platinum	Ashampoo Burning Studio
	CDBurnerXP
3D Max	Blender
	trueSpace

Zadanie 1.

Aby dostrzec istotne różnice pomiędzy autorskimi prawami osobistymi i prawami majątkowymi uzupełnij tabelę:

Prawo autorskie
Autorskie prawa osobiste	Autorskie prawa majątkowe
Nie można go scedować.	można je scedować na osoby trzecie
nigdy nie wygasają	Wygasają po 70 latach od śmierci autora
Nie można się ich zrzec	można się ich zrzec
Nie można go wycenić	można je wycenić
zawsze wiążą się z ich autorem	Nie zawsze wiążą się z ich autorem

Zadanie 5.

Sprawdź, na podstawie jakiej licencji są rozpowszechniane poniższe programy:

Nazwa programu	Rodzaj licencji
Gimp	GNU GPL
LibreOffice	LGPLv3
Skype	Freeware
Gadu-Gadu	Adware
Mozilla Firefox	MPL/GPL/LGPL
VLC Player	GPL
Blender	GNU GPL
Apple iTunes	Creative Commons
Inkscape	GNU GPL

Usługo z literką 'e'

E-usługa - usługa prowadzona drogą elektroniczną, umożliwia klientowi, czyli usługodawcy , dostęp do oferty wybranego dostawcy, a przy tym nie wymaga obesności obu stron w tym samym miejscu.


E-usługa w szerokim rozumieniu jest świadczona drogą elektroniczną, niezależnie od odległości dzielącej usługobiorcę od usługodawcy, a jej wykonanie bez zastosowania technologi informacyjnej byłoby niemożliwe.

Najczęściej spotykane i najbardziej popularne e-usługi :

-e-finanse,
-e-handel,
-e-praca,
-e-nauka,
-e-komunikacja,
-e-turystyka,
-e-logistyka,
-e-biznes,
-e-ubezpieczenia,
-e-kultura,
-e-zdrowie,
-e-porównywarki.

 Wśród zalet e-usług można wymienić:
-minimalizacje kosztów podróży z domu do miejsca świadczeń,
-niższe ceny towarów i usług dostępnych w firmach internetowych,
-bardzo szybka wymiana inforamcji między e-pracownikami,
-możliwość kontaktu online niezależnie od od odległości między usługodawcą i usługobiorcą.


E-nauka- to forma zdalnego przekazywania wiedzy,wykorzystująca środki elektronicznej transmisji informacji. Szczególnie poularne jest nauczenie się języków obcych tą metodą.

Szkolenia na odległość można prowadzić w różnych trybach:
-tryb samokształceniowy- zakłada brak stałego kontaktu z nauczycielem. Uczeń sam musi decydować kiedy i jak długo chce się uczyć.Samodzielnie musi kontrolować postępy w nauce.
-tryb synchroniczny-pozwala uczestnikom i nauczycielowi kontaktować się swobodnie , tak jak by siedzieli obok siebie,
-tryb asynchroniczny-uczeń może korzystac z pomocy nauczyciela, lecz bez bezpośredniego kontaktu z nim i z innymi uczniami.
-tryb mieszany-pewna część zajęć odbywa się tradycyjnie i jest prowadzona na żywo przez instruktora, reszta to samodzielna praca ucznia.


E-praca-to wykonywanie działalności zawodowej z dala od siedziby macierzystej firmy. Telepraca pozwala być czynnymi zawodowo osobok,które z rożnnych przyczyn nie mogą opuścić miejsca zamieszkania.


Rodzaje telepracy:
CHAŁPNICZA:
-wyłączna-praca wykonywana zazwyczaj w domu,rzadki bezpośredni kontakt z pracodawcą,
-częściowa-telepraca jedynie przez kilka dni w tygodniu lub miesiącu,co pozwala świadczyć usługi nawet dal kilku pracodawców.
NOMADYCZNA- wykonywana w rożnych miejscach poza siedzibą firmy , np.u klienta , współpartnera,podwykonawcy, w podróży.
TELECENTRA-biura zlokalizowane poza główną siedzibą macierzystej firmy np.w okolicy miejsca zamieszkania pracownika.



Token-małe urzaddzeniem , które otrzymasz od banku. Będzie ono generowało jednorazowe hasło do każdej nowej sesji połączenia z naszym kontem bankowym.

Phishing-(ang,fishing and password), oznacza proceder wykradania od internautów ich poufnych danych: haseł dostępowych, loginów.Zazwyczaj sprawca podszywa się pod inne instytucje poprzez odpowiednio spreparowane listy lub strony internetowe,które swoim wyglądemi działaniem przypominaja orginalne.Nieświadomy niczego użytkownik zdradza sowje poufne inforamcje , myśląc,że ma do czynienia z właściwym podmiotem.

Sklep internetowy:
1.Jeśli jesteś nowym klientem sklepu internetowego , musisz się zarejestrować.
2.Przed kupnem towaru lub usługi sprawdź wysokość kosztów przesyłki oraz dostępne sposoby płatności.
3.Po zakończeniu komplementowania towarów w koszyku udaj się do wirtualnej kasy.

Najpopularniejszy serwis aukcyjny to Allegro.pl.


Aukcja z licytacją- towar kupi ten, kto da więcej.W ten sposób są sprzedawane przedmioty użytkowane.
Aukcje 'Kup teraz'- sprzedaż przebiega podobnie jak w sklepie-cena jest z góry ustalona i nie podlega negocjacji.


E-czytelnia:

TXT-zwykły plik tekstowy,w którym żadne elementy nie sa wyróżnione.


PDF-opracowany prze Adobe i uznany za miedzynatodowy standart wymiany dokumnetów,wygląda tak samo na każdym urządzeniu , tak jakby był fotografią dokumentu.

ePUB-standart zalecany przez Międzynarodowe Forum Wydawnict Cyfrowych,bezpłatny i otwarty,wielkość czcionki automatycznie dopasowuje się do rozmairów wyświetlacza.


PRC-patent francuskiej firmy Mobipocket skierowany głównie do użytkowników organizeró i samrtfonów.Pozwala regulować wielkość i krój czcionki.


FB2-to kolejny otwarty format ,tym razem oparty na XML,stosowany raczej do opisu struktury całego dokumentu niż wyglądu strony.

Sposoby komunikowania się.

SMS-to usługa, która pozwala zarówno użytkownikom telefonii komórkowej, jak i stacjonarnej przesłać krótkie komunikaty tekstowe.Maksymalna długość pojedynczej wiadomości wynosi 160 znaków lub 140 znaków.Jednak w przypadku niektórych telefonów mogą być one dłuższe dzięki technologii - CMSM-ponad 900 znaków.

3 grudnia 1992 roku- został wysłany pierwszy SMS przez pracownika firmy Vodafone.

Najwięksi operatorzy sieci komórkowej to:
-Plus,
-Orange,
-Play,
-T-Mobile.


EMS-to rozszerzenie usługi przesyłania krótkich wiadomości tekstowych.Umożliwia dodanie do nich prostych grafik, dźwięków lub animacji.


MMS- to usługa SMS rozszerzona o możliwość dołączenia do komunikatu tekstowego elementów multimedialnych przy użyciu technologii transmisji pakietowej GPRS.


IRC- to pierwowzór dzisiejszych czatów. W porównaniu do serwisów czatowych a on lepiej rozbudowane mechanizmy zarządzania pokojami(które są tu nazywane kanałami) oraz uprawnieniami użytkowników za pomocą zestawu komend..


Czat-słowem tym określa się serwis internetowy służący do komunikacji wielu osób.Zwykle wyróżnia się dwa rodzaje rozmowy: prywatną oraz publiczną.

Komunikator internetowy-to program pozwalający na prowadzenie konwersacji tekstowej pomiędzy użytkownikami odległych komputerów przyłączonych do sieci. W odróżnieniu od poczty elektronicznej pozwala na prowadzenie bezpośredniej rozmowy w czasie rzeczywistym.


Jabber-protokół opracowany przez społeczność internetową,jawny i dostępny dla każdego, a więc wykorzystywany przez wiele różnych programów.

Istnieje także wiele multikomunikatorów,które pozwalają na komunikowanie się z użytkownikami różnych niezależnych sieci.Popularne programy tego typu to: Tlen, Miranda, IM, AQQ, iChat, Adium.


Skype-to bezpłatny komunikator internetowy wykorzystujący własny protokół w technologii punkt-do-punktu.Umożliwia prowadzenie rozmów tekstowych,głosowych i wideo.Stworzony został przez szwedzkich i estońskich informatyków.

VoIP-potocznie określana jako'telefonia komórkowa', to technologia pozwalająca prowadzić rozmowy głosowe przy wykorzystywaniu dostępnych łączy internetowych i standardowego protokołu IP.

Zalety VoIP:
-niższe opłaty za wykonane połączenia,szczególnie międzystrefowe i międzypaństwowe,
-swoboda pod względem miejsca, z którego wykonujemy połączenia,
-współpraca z innymi usługami, tj, jak przesyłanie obrazów i danych.


Grupa dyskusyjna-to tematyczny zbiór artykułów i listów napisanych przez użytkowników grupy, mający  światowy zasięg. Artykuły popularne określa się jako newsy.

Grupy dyskusyjne:
-zamknięte-dedykowane, dostępne tylko dla wybranej grupy(np.pracowników danej firmy),
-półotwarte- dostępne pod pewnymi warunkami,
-moderowane-gdy wysyłane wiadomości są najpierw przeglądane przez moderatora grupy,
-otwarte-dostępne bez żadnych ograniczeń.

Netykieta-czyli zbiór reguł dobrego zachowania w sieci.

Spamowanie-masowe wysyłanie niechcianych przez innych komunikantów łańcuszków.

Trollowanie- celowe podtrzymanie niepotrzebnych sporów wyłącznie dal samej radości spierania się.

Flamowanie-wysyłanie wiadomości wrogich lub obraźliwych w odpowiedzi na różne poglądy.


Lista dyskusyjna- jest specyficzną formą korzystania z poczty  elektronicznej i działa nieco inaczej niż grupa dyskusyjna. Każda wiadomość wysyłana na ogólny adres listy zostaje jako echo automatycznie rozesłana przez serwer do wszystkich osób zapisanych na listę.

Korespondencja elektroniczna.

Poczta elektroniczna-to usługa przesyłania przez sieć wiadomości w postaci elektronicznej.Listy elektroniczne mogą zawierać dodatkowe pliki,tzw.załączniki .Główną zaletą komunikacji elektronicznej jest oszczędność czasu, pieniędzy oraz możliwość wysyłania i odbierania poczty z najdalszych zakątków świata w dowolnym czasie.


List elektroniczny -(z ang. e-mail) -to wiadomość tekstowa przeznaczona dla konkretnego odbiorcy i wysyłana za pomocą internetu, do której można dołączać pliki zewnętrzne. Współczesne listy elektroniczne mogą zawierać-oprócz tekstu-także multimedia. 

Aby utworzyć własne konto pocztowe, należy:
-odszukać serwis oferujący możliwość założenia konta pocztowego,
-na stronie serwisu odnaleźć dział związany z pocztą,
-wybrać opcję Załóż konto lub podobną.

Istnienie dwóch serwerów do obsługi poczty wynika z tego , że inny protokół POP3-odpowiada za odbieranie listów, a inny za ich wysyłanie- SMPT.

Cechy dobrego hasła:
-zawierać minimum 8 znaków(im dłuższe tym lepsze),
-zawierać małe i wielkie litery, choć jedną cyfrę i znak specjalny,
-być zmieniane co jakiś czas.



Konfiguracja programu pocztowego:
1.Program na początku daje kilka pytań.
2.Dane potrzebne do konfiguracji to: imię i nazwisko,adres e-mail.
3.Podajemy login do naszej poczty.


Jak bronić się przed spamem- należy oznaczyć listy niechciane , jako spam. Wtedy automatycznie będą kierowane do kosza.

Jak poprawnie redagować listy:
1.Każdy list powinien składać się z :adresu odbiorcy, tematu listu, treści.
2.Treść listu powinna się zaczynać od krótkiego powitania , a kończyć pozdrowieniem.
3.Nie robimy akapitów.
4.Pisz krótko i rzeczowo.
5.Sprawdzaj poprawność pisowni.
6.Poza naprawdę wyjątkowymi przypadkami nie używaj opcji Odpowiedz wszystkim.
7.Zawsze pakuj pliki przed załączeniem do listu.

Emotikony-czyli buźka , to graficzna forma odwzorowania nastroju piszącego, używana w korespondencji przez użytkownika.



Dobrym zwyczajem są sygnaturki nie dłuższe niż cztery linie i zaczynające się od delimitera (ciąg znaków"-- " dwa łączniki i spacja), który pozwala programom na rozpoznanie , gdzie zaczyna się sygnaturka i np. na automatycznej jej usunięcie przy odpowiadaniu na list.

Zadanie :

Zadanie str.59, zad.1

a).
Dane: Obliczanie ciężaru ciała o znanej masie na Ziemi.
Wyniki: Ciężar danego ciała na Ziemi.
Krok 1:Zastosowanie wzoru na siłę - F=m*g , gdzie m oznacza masę danego ciała (50kg), a g przyśpieszenie ziemskie.
Krok 2:Wyprowadzamy jednostkę - [N]=kg*m/s²
Krok 3: Do wzoru podstawiamy właściwe wartości - F=50kg*10m/s2
Krok 4: Otrzymujemy wartość 500 N
Krok 5: Wartość ta to ciężar ciała na Ziemi.

b).
Dane: Obliczanie ciężaru ciała o znanej masie na Księżycu.
Wyniki: Ciężar danego ciała na Księżycu.
Krok 1:Zastosowanie wzoru na siłę - F=m*g , gdzie m oznacza masę danego ciała (50kg), a g przyśpieszenie na Księżycu.
Krok 2:Wyprowadzamy jednostkę - [N]=kg*m/s²
Krok 3: Do wzoru podstawiamy właściwe wartości - F=50kg*1.6m/s2,.
Krok 4: Otrzymujemy wartość 80N.
Krok 5: Wartość ta to ciężar ciała na Księżycu.


c).
Dane: Obliczanie ciężaru ciała o znanej masie na Marsie.
Wyniki: Ciężar danego ciała na Marsie.
Krok 1:Zastosowanie wzoru na siłę - F=m*g , gdzie m oznacza masę danego ciała (50kg), a g przyśpieszenie na Marsie.
Krok 2:Wyprowadzamy jednostkę - [N]=kg*m/s²
Krok 3: Do wzoru podstawiamy właściwe wartości - F=50kg*3.69m/s2
Krok 4: Otrzymujemy wartość 184.5 N.
Krok 5: Wartość ta to ciężar ciała na Marsie.

d).
Dane: Obliczanie ciężaru ciała o znanej masie na Wenus.
Wyniki: Ciężar danego ciała na Wenus.
Krok 1:Zastosowanie wzoru na siłę - F=m*g , gdzie m oznacza masę danego ciała (50kg), a g przyśpieszenie na Wenus.
Krok 2:Wyprowadzamy jednostkę - [N]=kg*m/s²
Krok 3: Do wzoru podstawiamy właściwe wartości - F=50kg*8.87m/s2.
Krok 4: Otrzymujemy wartość 443.5 N
Krok 5: Wartość ta to ciężar ciała na Wenus.

Rozwiązywanie problemów.

Nasze działanie w większości opiera się na algorytmach w sytuacjach takich jak:
-znajdowanie haseł w encyklopedii, szukamy hasała przy określonej literze, a nie kartkujemy kartka po kartce, aby znaleźć właściwe hasło,
-wydawanie reszty w sklepie przy użyciu najmniejszej liczby monet , działanie bankomatów,
-organizowanie rozgrywek szkolnych tak , by w najkrótszym czasie wyłonić najlepszych,
- wybór najkrótszej trasy po zadanych miejscach,
-pakowanie plecaka, tak aby zmieściło się w nim jak najwięcej.

Napotkane sytuacje możemy podzielić ze względu :
a).na ilość rozwiązań.
-konwergencyjne-mają jedno rozwiązanie,
-dywergencyjne-mają więcej niż jedno rozwiązanie,
b).na ilość dostępnych informacji początkowych:
-problemy otwarte-gdzie nie ma z góry przewidzianych rozwiązań(np. zadania otwarte na maturze),
-problemy zamknięte-dla których jest znany zbiór rozwiązań(test wyboru)
-problemy orientacyjne-te, które powstają w trakcie zdobywania wiedzy o otaczający świecie, np,prace naukowe fizyków,
-problemy decyzyjne-takie , z którymi mają do czynienie politycy lub wojskowi,
-problemy praktyczne- rozwiązywanie zagadnień konstrukcyjnych , technicznych,
-problemy teoretyczne- ustalanie ogólnych strategii postępowanie.


Jak metodycznie szukać rozwiązanie problemu:
1.Najpierw należy przeanalizować sytuacje problemową.
2.Należy ustalić, co nas ogranicza w rozwiązaniu problemu i poszukać innych rozwiązań.
3.Po znalezieniu rozwiązania musimy sprawdzić czy rozwiązuje całkowicie nasz problem.
4.Jeśli nasze rozwiązanie nie spełnia naszych wymogów , musimy poszukać innego.
5.Stosujemy znalezione rozwiązanie i  stosujemy ten sposób do rozwiązywania innych problemów.


Metody badań naukowych:
-metoda obserwacyjna- polega na prowadzeniu obserwacji np.biologicznej,
-metoda eksperymentalna-polega na prowadzeniu badań(eksperymentowaniu),
-metoda ankietowa-oparta na przeprowadzaniu wywiadów z innymi ludźmi,
-metoda statystyczna-pozwala badać sprawy , które nie możemy zbadać w całości samemu,
-krytyka źródeł-stosowana do oceny przebiegu minionych wydarzeń np. w historii,
-analiza krytyczna- polegająca na analizie opracowań innych badaczy.

Algorytm- mianem algorytmu określamy wszelkie przepisy postępowanie,które doprowadzają do uzyskaniu oczekiwanego efektu.
Algorytm powinien charakteryzować się takim cechami jak :
-poprawność-dla każdego zestawu danych spełniających daje poprawny wynik,
-skończoność-prowadzi do wyniku po skończeniu określonej czynności,
-jednoznaczność-za każdym razem dla tych samych danych , prowadzi do tego samego wyniku,
-szczegółowość-opis schematu postępowania jest odpowiednio precyzyjny i jednoznaczny ,
-uniwersalność-pozwala rozwiązać inne podobne zadania.

Algorytm zachłanny-w dużym uproszczeniu polega na tym , że w trakcie szukania drogi do rozwiązania całego problemu, w kolejnym kroku , podejmujemy działanie najlepiej rokujące w danym momencie.

Algorytmy typu Monte Carlo-inaczej algorytmy losowe, czyli takie, w których na pewnym etapie wprowadzamy element losowości.

Rekurencja- bardzo dobrze znany i często nieświadomie stosowany sposób postępowanie. To pewien sprytny sposób definiowania rzeczy.

Heurystyka-'znajduje, odkrywam', uczy wykrywania nowych związków i relacji między obserwowanymi faktami i dochodzeniu dzięki temu do nowych teorii, dla których brak jeszcze naukowych opracowań.

Typy dyskusji :
-za i przeciw-ma na celu szersze patrzenie na dany problem,
-oxfordzka- odbywa się w dwóch zespołach o przeciwnych poglądach,
-panelowa- składa się z dwóch etapów :przedstawienia pomysłu i komentowania prze oglądających,
-akwarium- jedna grupa dyskutuje na wybrany temat, druga grupa analizuje  ich przebieg dyskusji od względem skuteczności,
-sokratejska- opart na krytycznym myśleniu i otwartych pytaniach,


Podstawowe etapy pozwalające grupie na rozwiązanie problemu:
1.Opis i analiza problemu.
2.Koncepcja rozwiązana problemu.
3.Wybór i uzasadnienie sposobu rozwiązania.
4.Analiza poprawności rozwiązania.
5.Sprawdzenie, czy problem został rozwiązany.


Jeśli problem dalej nie został rozwiązany należy:
-upewnij się , że właściwie rozumiesz problem,
-przedstaw problem w postaci pojedynczych , otwartych pytań,
-nie rozpoczynaj poszukiwania rozwiązania, póki nie powstanie precyzyjna specyfikacja,
-dokonuj grupowego podsumowania analizy problemu,
-stawiaj problem we właściwym świetle,